### 3.2. Dialoogvenster Penselen

Afbeelding 15.24. Het dialoogvenster Penselen

Het dialoogvenster “Penselen” wordt gebruikt om een penseel te selecteren, om te gebruiken met tekengereedschappen: bekijk het gedeelte Penselen voor basisinformatie over penselen en hoe zij in GIMP worden gebruikt. Het dialoogvenster geeft u ook toegang tot verscheidene functies voor het bewerken van penselen. U kunt een penseel selecteren door erop te klikken in de lijst: het zal dan worden weergegeven in het gebied Penseel/Patroon/Kleurverloop van de Gereedschapskist. GIMP wordt geleverd met dozijnen aan penselen, elke verschillend van elkaar, omdat de grootte, de verhouding en de hoek van elk penseel kan worden ingesteld in het dialoogvenster Opties van het gereedschap. U kunt ook aangepaste penselen maken met de Penseelbewerker, of door afbeeldingen op te slaan in een speciale bestandsindeling voor penselen.

#### 3.2.1. Het dialoogvenster activeren

Dit dialoogvenster is een dokbaar dialoogvenster; zie het gedeelte Paragraaf 2.3, “Koppelen van dialoogvensters” voor hulp bij het manipuleren ervan.

U kunt het openen:

- Vanuit de Gereedschapskist, door te kikken op het symbool Penseel in het gebied Penseel/Patroon/Kleurverloop (als u de optie “Actieve penseel, patroon en kleurverloop tonen” in de voorkeuren Gereedschapskist) hebt geselecteerd.

- Uit het hoofdmenu: Vensters → Dokbare vensters → Penselen.

- in het menu Tab in elk dokbaar dialoogvenster door op de knop voor menu Tab te klikken en Tab toevoegen → Penselen te selecteren.

- Uit het dialoogvenster Gereedschapsopties voor een van de tekengereedschappen, door op de knop met het pictogram Penseel te klikken, krijgt u een pop-up met vergelijkbare functionaliteit waarmee u snel een penseel uit de lijst kunt kiezen; als u op de knop rechtsonder in de pop-up klikt, opent u het echte dialoogvenster Penselen.

  Het vereenvoudigde dialoogvenster “Penselen”

  De knoppenbalk aan de onderzijde biedt de volgende functionaliteiten:

  - Kleinere voorbeelden

  - Grotere voorbeelden

  - Als lijst weergeven

  - Als raster weergeven

  - Open het dialoogvenster voor het selecteren van penselen

  Onthoud dat, afhankelijk van uw voorkeuren, een met de pop-up geselecteerd penseel alleen van toepassing kan zijn op het huidige actieve gereedschap, niet voor ander tekengereedschap. Bekijk het gedeelte Voorkeuren Gereedschapsopties voor meer informatie.

#### 3.2.2. Het dialoogvenster “Penselen” gebruiken

##### 3.2.2.1. Raster-/lijstmodus

In het menu Tab kunt u kiezen tussen Als raster tonen en Als lijst tonen. In weergave Raster worden de vormen van de penselen uitgelijnd in een rechthoekig vak, wat het gemakkelijk maakt om er veel in een keer te bekijken en die te zoeken die u nodig hebt. In Lijstweergave worden de vormen van de penselen vermeld in een lijst, met de namen ernaast.

In het menu Tab kunt u met de optie Voorbeeldgrootte de grootte van penseelvoorbeelden naar wens aanpassen.

Afbeelding 15.25. Raster-/lijstweergave

Als raster tonen

Als lijst tonen

Rastermodus

  Boven aan het dialoogvenster wordt de naam van het geselecteerde penseel en de grootte ervan in pixels weergegeven.

  In het midden verschijnt een rasterweergave van alle beschikbare penselen, waarbij de momenteel geselecteerde penseel wordt uitgelicht.

Lijstweergave

  Voor het grootste deel werkt het dialoogvenster op dezelfde manier in de lijstmodus als in de rastermodus, met één uitzondering:

  Als u dubbelklikt op de naam van een penseel, zult u in staat zijn de naam ervan te bewerken. Onthoud echter dat u alleen de namen mag veranderen van penselen die u zelf gemaakt of geïnstalleerd hebt, niet van die welke met GIMP zijn meegeleverd. Zodra u een vooraf geïnstalleerd penseel probeert te hernoemen, zult u de naam kunnen wijzigen, maar zodra u op Return drukt of ergens anders klikt, zal de naam terug worden gezet naar zijn vorige waarde. Het is een algemene regel dat u de bronnen die GIMP vooraf voor u installeert niet kunt wijzigen: penselen, patronen, kleurverlopen, etc.; alleen die welke u zelf gemaakt hebt.

##### 3.2.2.2. Voorbeelden Penseel

Afbeelding 15.26. Het dialoogvenster “Penselen”

Wanneer u klikt op een voorbeeld van een penseel, wordt dat het huidige penseel en het wordt geselecteerd in het gebied Penseel van de gereedschapskist en de optie penseel van de tekengereedschappen. Wanneer u dubbelklikt op een voorbeeld van een penseel, zal u de Penseelbewerker activeren. U kunt ook klikken op de knoppen aan de onderzijde van het dialoogvenster om verschillende acties uit te voeren.

Betekenis van de kleine symbolen in de rechterbenedenhoek van elk penseelvoorbeeld:

- Een blauwe hoek is voor penselen in normale grootte. U kunt ze dupliceren.

- Een klein kruis betekent dat het voorbeeld van het penseel een verkleinde grootte is. U kunt de normale grootte krijgen door er op te blijven klikken met links.

- Een rode hoek is voor geanimeerde penselen. Als u met links blijft klikken op de miniatuur, wordt de animatie afgespeeld.

##### 3.2.2.3. Taggen

U mag tags gebruiken om de weergave van de penselen opnieuw te schikken. Bekijk Paragraaf 3.7, “Taggen”.

##### 3.2.2.4. Tussenruimte

Deze schuifbalk laat u de afstand instellen tussen de opeenvolgende markeringen van het penseel als u een penseelstreek traceert met de muisaanwijzer. Tussenruimte is een percentage van de breedte van het penseel.

##### 3.2.2.5. Knoppen onderaan

De knoppenbalk aan de onderzijde biedt de volgende functionaliteiten:

Penseel bewerken

  Dit activeert de Penseelbewerker. Drukken op deze knop zal de bewerker openen voor elk penseel. Het werkt echter alleen voor parametrische penselen: voor elk ander type zal de bewerker u het penseel laten zien, maar u niet toestaan er ook maar iets mee te doen.

Nieuw penseel

  Dit maakt een nieuw parametrisch penseel, initialiseert het met een kleine wazige ronde vorm en opent de Penseelbewerker, zodat u het kan aanpassen. Het nieuwe penseel wordt automatisch opgeslagen in uw persoonlijke map Penselen.

Penseel dupliceren

  Deze knop is alleen ingeschakeld als het huidige geselecteerde penseel een parametrisch penseel is. Als dat zo is wordt het penseel gedupliceerd en de Penseelbewerker wordt geopend, zodat u de kopie kunt aanpassen. Het resultaat wordt automatisch opgeslagen in uw persoonlijke map Penselen.

Penseel verwijderen

  Deze optie is alleen actief voor parametrische penselen. Dit verwijdert alle sporen van het penseel, zowel uit het dialoogvenster als uit de map waarin het bestand was opgeslagen, als u de rechten heeft om dat te doen. Het vraagt bevestiging, voordat het ook maar iets doet.

Penselen vernieuwen

  Als u penselen toevoegt aan uw persoonlijke Penselen of een andere map in uw zoekpad voor penselen, op een andere wijze dan met de Penseelbewerker, zorgt deze knop ervoor dat de lijst opnieuw wordt geladen, zodat de nieuwe items beschikbaar komen in het dialoogvenster.

Penseel openen als afbeelding

  U kunt deze afbeelding bewerken, hem kopiëren en Bewerken → Plakken als → Plakken als nieuw penseel… selecteren. Dit is anders dan Paragraaf 3.2.3, “Penseelbewerker” dat u toestaat een bestaand penseel aan te passen.

De functies die met deze knoppen worden uitgevoerd, zijn ook toegankelijk via het pop-upmenu van het dialoogvenster, dat kan worden geactiveerd door met de rechtermuisknop ergens in het raster/de lijst met penselen te klikken of door het bovenste item, menu Penselen, te kiezen in het menu Tab.

##### 3.2.2.6. Het contextmenu “Penselen”

Met rechts klikken op een voorbeeld van een penseel opent een contextmenu. De meeste opdrachten voor dit submenu worden beschreven met de knoppen, behalve de volgende.

Penseellocatie kopiëren

  Penseellocatie kopiëren stelt u in staat het pad van het penseel te kopiëren naar het klembord. Daarna kunt u de opdracht Bestand → Locatie openen gebruiken, om het penseel als een nieuwe afbeelding te openen.

Weergeven in bestandsbeheer

  Tonen in bestandsbeheer opent de locatie van het penseel in de standaard bestandsbeheerder op uw systeem.

Ovaal, vervaagd…, Ovaal…, Rechthoekig, vervaagd…, Rechthoekig…

  Opties om ovale en rechthoekige penselen te maken. Deze penselen mogen vervaagd zijn, maar het zijn geen parametrische penselen.

#### 3.2.3. Penseelbewerker

Afbeelding 15.27. Het dialoogvenster “Editor penselen”

De penseeleditor, geactiveerd voor een nieuw penseel.

De Penseelbewerker stelt u in staat de parameters voor een door GIMP verschaft penseel te bekijken, en u kunt ze wijzigen. U kunt ook een aangepast penseel maken: klik op de knop Nieuw penseel om de functies te activeren van de penseelbewerker; u kunt een geometrische vorm selecteren, een cirkel, een vierkant of een diamant. Deze bewerker heeft verschillende elementen:

De balk Dialoogvenster: net als met alle dialoogvensters opent de knop van het menu Tab een menu dat u in staat stelt toegang te krijgen tot verder gerelateerde opties en die in te stellen.

De titelbalk: om een naam te geven aan uw penseel.

Het voorbeeldgebied: wijzigingen aan het penseel worden onmiddellijk weergegeven in dit voorbeeld.

Instellingen:

Vorm

  Een cirkel, een vierkant en een diamant zijn beschikbaar. U kunt ze aanpassen met de volgende opties:

Straal

  Afstand tussen middelpunt van het penseel en de rand, in de richting van de breedte. Een vierkant met een straal van 10 pixels zal een zijde van 20 pixels hebben. Een diamant met een straal van 5 pixels zal een breedte hebben van 10 pixels.

Punten

  Deze parameter is alleen nuttig voor vierkant en diamant. Met een vierkant resulteert het verhogen van de punten tot een polygoon. Met een diamant krijgt u een ster.

Hardheid

  Deze parameter beheert het vervagen van de rand van het penseel. Waarde = 1,00 geeft een penseel met een scherpe rand (0,00-1,00).

Verhouding

  Deze parameter beheert de verhouding breedte/hoogte voor het penseel. Een diamant met een straal van 5 pixels en een verhouding van = 2, zal worden afgevlakt naar een breedte van 10 pixels en een hoogte van 5 pixels (1,0-20,0).

Hoek

  Deze hoek is de hoek tussen de richting van de breedte van het penseel, die gewoonlijk horizontaal is, en de horizontale richting, met de klok mee. Wanneer deze waarde wordt verhoogd, zal het penseel met de klok mee draaien (0° to 180°).

Tussenruimte

  Wanneer het penseel een lijn tekent, stempelt het in feite herhaaldelijk het pictogram van het penseel. Als de stempels van het penseel heel dicht bij elkaar liggen, krijgt u de indruk van een doorlopende lijn: u krijgt dat met Tussenruimte = 1. (1,00 tot en met 200,0).

##### 3.2.3.1. Contextmenu van de penseelbewerker

De Penseelbewerker heeft een contextmenu dat kan worden bereikt door te klikken op de knop van het menu Tab en dan menu Penseelbewerker te kiezen. Het heeft slechts een optie.

Actief penseel bewerken

  Indien ingeschakeld zal de penseelbewerker automatisch het momenteel actieve penseel laden. Als dit is uitgeschakeld zal de penseelbewerker niet wijzigen als het actieve penseel wijzigt.

#### 3.2.4. Het klembord penseel

Wanneer u de opdracht Kopiëren of Knippen op een afbeelding of een selectie ervan gebruikt, verschijnt een kopie als een nieuw penseel in de linkerbovenhoek van het dialoogvenster “Penselen”. Dat penseel zal bestaan totdat u de opdracht Kopiëren opnieuw gebruikt. Het zal verdwijnen als u GIMP afsluit.

Afbeelding 15.28. Een nieuw “klembordpenseel”

| Opmerking
U kunt dit klembordpenseel opslaan met behulp van het menu Bewerken → Plakken als → Plakken als nieuw penseel… zodra het wordt weergegeven in het dialoogvenster “Penselen”. Bekijk Paragraaf 3.10.8, “Plakken als nieuw penseel”.

3. Dialoogvensters met betrekking tot afbeeldingsinhoud |  | 3.3. Dialoogvenster MyPaint-penselen

Report a bug in GIMP Rapporteer een fout in de documentatie