<?xml version="1.0" encoding="utf-8"?>
<!-- -*- indent-tabs-mode: nil -*- -->
<chapter id="overview">
<title>Mahaigainaren ikuspegi orokorra</title>

<!-- Maintained for 2.8 compatibility -->
<anchor id="gosoverview-1"/>

<!-- MOVE THESE ANCHORS -->
<!-- Desktop Overview / To Find Out More -->
<anchor id="gosoverview-12"/>
<!-- Desktop Overview / To Find Out More / About GNOME Desktop Topics -->
<anchor id="gosoverview-31"/>
<!-- Desktop Overview / To Find Out More / About Applets -->
<anchor id="gosgetstarted-33"/>
<!-- Desktop Overview / To Find Out More / About Applications -->
<anchor id="gosgetstarted-35"/>


<highlights>
  <para>Atal honetan mahaigaineko oinarri-oinarrizko osagai batzuk azaltzen dira. Osagai horien artean sartzen dira <glossterm>Leihoak</glossterm>, <glossterm>Laneko areak</glossterm> eta <glossterm>Aplikazioak</glossterm>. GNOMEn egin duzun lan edo jolas gehiena osagai hauek baliatuz egiten da.</para>
  
  <note>
  <para>GNOMEren konfigurazio lehenetsia azaltzen da atal honetan. Saltzaileak edo administratzaileak beharbada beste itxura bat emango zion mahaigainari konfiguratzean.</para>
  </note>
</highlights>

<section id="overview-intro">
  <title>Sarrera</title>

  <!-- Maintained for 2.8 compatibility -->
  <anchor id="gosoverview-5"/>

  <indexterm>
    <primary>GNOME mahaigaineko osagaiak, sarrera</primary>
  </indexterm>

  <para>Mahaigaineko inguruneko saio bat lehen aldiz abiarazten duzunean abioko pantaila lehenetsia ikusi behar duzu, panel, leiho eta hainbat ikonorekin.</para>
  
  <para>GNOME mahaigaineko inguruneko osagai nagusiak hauek dira:</para>

  <variablelist>
    <varlistentry>
      <term>Mahaigaina </term>
      <listitem><para>Mahaigaina bera beste osagai guztien atzean egoten da mahaigainean. Objektuak jar ditzakezu mahaigainean, modu azkarrean atzitu ahal izateko fitxategiak eta direktorioak, edo askotan erabiltzen dituzun aplikazioak abiarazteko. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="overview-desktop"/>.</para></listitem>
    </varlistentry>  
    <varlistentry>
      <term>Panelak</term>
      <listitem><para><firstterm>Panelak</firstterm> pantailaren goian eta behean luzatzen diren bi barrak dira. Lehenespenez, GNOMEren menu nagusiaren barra, data eta ordua eta GNOMEren laguntza-sistemaren abiarazlea erakusten ditu goiko panelak, eta behekoak, berriz, irekitako leihoak eta laneko arearen aldatzailea.</para>
      <para>Panelak pertsonaliza daitezke zenbait tresna edukitzeko, beste menu eta abiarazle batzuk esate baterako, eta utilitate-aplikazioak ere bai, <firstterm>paneleko aplikazioak</firstterm>, hain zuzen. Adibidez, panela konfigura dezakezu zure herriko eguraldia bistaratzeko. Panelei buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="panels"/>.</para></listitem>
    </varlistentry>

    <varlistentry>
      <term>Leihoak</term>
      <listitem><para>Aplikazio gehienak leiho batean edo gehiagotan exekutatzen dira. Hainbat leiho bistara ditzakezu aldi berean mahaigainean. Leihoak tamainaz aldatu eta inguruan lekuz alda daitezke, laneko fluxuari egokitzeko. Leiho bakoitzak <firstterm>titulu-barra</firstterm> dauka goian, leihoa ikonotzeko, maximizatzeko eta ixteko botoiekin. Leihoekin lan egiteko moduari buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="overview-windows"/>.</para></listitem>
    </varlistentry>

    <varlistentry>
      <term>Laneko areak</term>
      <listitem><para>Mahaigaina hainbat <firstterm>laneko area</firstterm> bereizitan zatitu dezakezu. Laneko area bakoitzak hainbat leiho izan ditzake, hainbat ataza talde berean sartu ahal izateko. Laneko areak erabiltzeko moduari buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="overview-workspaces"/>.</para></listitem>
    </varlistentry>

    <varlistentry>
      <term>Fitxategi-kudeatzailea</term>
      <listitem><para><application>Nautilus</application> fitxategi-kudeatzaileak fitxategietarako, karpetetarako eta aplikazioetarako sarbidea emango dizu. Karpeten edukia kudea dezakezu fitxategi-kudeatzailean, eta fitxategiak dagozkien aplikazioekin ireki ditzakezu. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="nautilus"/>.</para></listitem>
    </varlistentry>

    <varlistentry>
      <term>Kontrol-zentroa</term>
      <listitem><para>You can customize your computer using the 
      <application>Control Center</application>, which can be found in the 
      <guimenu>System</guimenu> menu on the top panel menubar. 
      Each preference tool in the Control Center allows you to change
      a particular part of the behavior of your computer. See 
      <xref linkend="prefs"/> for more information on the 
      Control Center.</para></listitem>
    </varlistentry>
  </variablelist>

  <para>Ordenagailuaren saltzaileak edo administratzaileak aldaketak egin ditzake konfigurazioan zure beharretara egokitzeko, eta horregatik, hain zuzen, beharbada zure mahaigaina ez da izango eskuliburu honetan azalduko berdin-berdina. Dena den, mahaigaineko hainbat osagairen erabilerari buruzko sarrera erabilgarria emango dizu eskuliburu honek.</para>
</section>

<section id="overview-desktop">
  <title>Mahaigaina</title>
  <anchor id="nautilus-desktop"/>
  
  <para>Mahaigaina pantailako gainerako osagai guztien atzean dago. Leihorik ez dagoenean ikusgai, beheko eta goiko panelen arteko pantaila zatia da mahaigaina. Erraz atzitu nahi dituzun fitxategiak eta karpetak jar ditzakezu mahaigainean.</para>
  <para>Mahaigainak hainbat objektu berezi izaten ditu:</para>
    <itemizedlist>
	    <listitem><para><interface>Ordenagailua</interface>ren ikonoak sarbidea eskaintzen dizu CDetara, disketeen gisako unitate aldagarrietara, eta baita fitxategi-sistema osora ere (erroko fitxategi-sistemara, alegia). Lehenespenez, ez duzu izango beste erabiltzaile batzuen fitxategiak irakurtzeko edo editatzeko segurtasun-baimenik, baina beharbada zerbait egin nahiko duzu, ordenagailuan web-zerbitzari bat konfiguratu, esate baterako.</para></listitem>
	    <listitem><para>Zure etxeko karpeta, <interface><replaceable>erabiltzaile-izena</replaceable>ren etxea</interface> izenekoa, fitxategi pertsonal guztiak uzteko lekua izan ohi da. <guimenu>Lekuak</guimenu> menutik ere ireki dezakezu karpeta hori.</para></listitem>
	    <listitem><para><interface>Zakarrontzia</interface> karpeta berezi bat da, jada behar ez dituzun fitxategiak eta karpetak uzteko erabiltzen dena. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="nautilus-trash"/>.</para></listitem>
	    <listitem><para>When you insert a CD, a flash drive, or other removable media, or a device containing files such as a music player or a digital camera, an icon representing this device will appear on the desktop.</para></listitem>
    </itemizedlist>
    
    <para>Ordenagailuarekin lanean ari zaren bitartean, mahaigaina ilundu egingo da lanean ari diren leihoekin. Mahaigaina berehala ikusteko leiho guztiak ikonotuz, urrats hauetako bat egin dezakezu:</para>
    
    <itemizedlist>
	    <listitem><para>Egin klik <guibutton>Erakutsi mahaigaina</guibutton> botoian, panelaren <link linkend="bottom-panel">behe-ezkerraldean</link>.</para></listitem>
	    <listitem><para>Sakatu <keycombo><keycap>Ktrl</keycap><keycap>Alt</keycap><keycap>D</keycap></keycombo>.</para></listitem>
    </itemizedlist>
 
    <para>Ekintza horietako edozeinek leihoak lehengo egoerara itzuliko ditu. Bestela, mahaigaineko beste laneko area batera joan zaitezke.</para>
    
    <para>Mahaigainaren atzeko planoaren kolorea edo bertan bistaratutako irudia alda dezakezu. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="prefs-desktopbackground"/>.</para>

    <note><para>The files and folders you put on the desktop are stored in a special folder within your Home Folder, called <filename>Desktop</filename>. Like any other folder, you can put files and other folders directly into it. The only difference is that anything placed into the Desktop folder will then show up on desktop itself.</para></note>
  
</section>

<section id="overview-windows">
  <title>Leihoak</title>

  <!-- Maintained for 2.8 compatibility -->
  <anchor id="gosoverview-18"/>

  <indexterm>
    <primary>leihoak</primary>
    <secondary>ikuspegi orokorra</secondary>
  </indexterm>

  <para>Pantailako area laukizuzena da <firstterm>leihoa</firstterm>; normalean ertza izaten du inguruan, eta titulu-barra bat goian. Pantailaren barruko pantaila dela pentsa dezakezu leihoa. Leiho bakoitzak aplikazio bat bistaratzen du, eta honela aplikazio bat baino gehiago izan ditzakezu ikusgai, eta ataza batean baino gehiagotan aritu zaitezke aldiko. Leihoak mahaigaineko paper zatiak direla ere pentsa dezakezu: elkarren gainean jar daitezke, edo elkarren alboan, esate baterako.</para>
  
  <para>Leihoak pantailan duen posizioa ere kontrola dezakezu, tamainaz gainera. Zuk kontrola dezakezu zein leiho jartzen den zeinen gainean, lanerako behar duzuna erabat ikusgai ipintzeko. Informazio gehiago nahi izanez gero leihoak lekuz aldatzeari eta tamaina aldatzeari buruz, ikusi <xref linkend="windows-manipulating"/>.</para>
  
  <para>Leiho bakoitzak ez du zertan aplikazio desberdinekoa izan behar. Aplikazio bakoitzak normalean leiho nagusi bat izaten du, eta leiho gehiago ere ireki daitezke, erabiltzaileak hala nahi badu.</para>

  <para>The rest of this section describes the different types of windows and how you
  can interact with them.</para>

  <section id="windows-types">
    <title>Leiho motak</title>

    <!-- Maintained for 2.8 compatibility -->
    <anchor id="gosoverview-16"/>

    <para>Bi leiho mota nagusi daude:</para>
    
    <variablelist>
      <varlistentry>
        <term>Aplikazio-leihoak</term>
        <listitem>
            <para>Aplikazio-leihoek aukera ematen dute ikonotzeko, maximizatzeko eta ixteko, titulu-barrako botoiak erabiliz. Aplikazio bat irekitzean, mota horretako leiho irekitzen da normalean.</para>
        </listitem>
      </varlistentry>
      <varlistentry>
        <term>Elkarrizketa-leihoak</term>
        <listitem>
            <para>Elkarrizketa-koadroen leihoak aplikazio-leiho batek eskatu dituelako irekitzen dira. Elkarrizketa-koadroek arazoen berri ematen dute, ekintza baten berrespena eskatzen dute, edo erabiltzaileari sarreraren bat eskatzeko erabiltzen dira.</para>
            
            <para>Adibidez, dokumentua gordetzeko esaten badiozu aplikazio bati, elkarrizketa-koadro bat bistaratuko da, fitxategia non gorde nahi duzun galdetzeko. Oraindik lanean ari dela irteteko esaten badiozu aplikazio bati, egiten ari zaren lana utzi nahi duzun berresteko eskatuko dizu ziur asko.</para>
            
            <para>Elkarrizketa-koadro batzuk ez dute uzten aplikazio-leiho nagusiaren interakzioan aritzea, elkarrizketa-koadro horiek itxi arte: horrelako leihoei elkarrizketa <firstterm>modal</firstterm> esaten zaie. Aplikazioaren besteak irekita utz ditzakezu leiho nagusiarekin lan egiten duzun bitartean: beste leiho horiei <firstterm>behin-behineko</firstterm> elkarrizketa esaten zaie.</para>
            
            <tip><para>You can select the text in a dialog with the mouse. This allows you to copy it to the clipboard (by right-clicking the text and selecting <guilabel>Copy</guilabel>), and paste it into another application. This is useful if you wish to quote the text you see in a dialog when requesting support on the Internet.</para></tip>
        </listitem>
      </varlistentry>
    </variablelist>
  </section>

  <section id="windows-manipulating">

    <title>Leihoak manipulatzea</title>

    <!-- Maintained for 2.8 compatibility -->
    <anchor id="gosoverview-32"/>

    <para>You can change the size and position of windows on the screen. This allows you to see more than one application and do different tasks at the same time. For example, you might want to read text on a web page while writing with a word processor, or to change to another application to do a different task or check its progress.</para> 
    
    <para>Leiho bat ikusten jarraitu nahi ez baduzu, <firstterm>minimiza</firstterm> dezakezu. Orduan ikuspegitik kenduko da. Leiho batek pantaila osoa hartzea nahi baduzu hobeto ikusteko, <firstterm>maximiza</firstterm> dezakezu.</para> 
    
    <para><anchor id="gosoverview-FIG-33"/>Ekintza horietako gehienak saguarekin egiten dira, leihoaren markoko leku jakin batzuetan klik eginez (saguaren erabilerari buruzko argibideak nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="mouse-actions"/>). Leiho-markoaren goian, leihoaren titulua erakusten duelako <firstterm>titulu-barra</firstterm> esaten zaion arean, botoi batzuk ikusiko dituzu: leihoa bistaratzeko modua aldatzeko botoiak dira.</para>
    <para><xref linkend="fig-titlebar-anno-window"/> shows the titlebar for a typical application window. From left to right, this contains the Window Menu button, the window title, the minimize button, the maximize button, and the close button.</para>
    
    <figure id="fig-titlebar-anno-window">
      <title>Aplikazio-leiho arrunt baten titulu-barra</title>
      <screenshot>
        <mediaobject>
          <imageobject>
            <imagedata fileref="figures/titlebar_window.png" format="PNG"/>
          </imageobject>
          <textobject>
            <phrase>Aplikazio-leiho baten markoaren titulu-barra.</phrase>
          </textobject>
        </mediaobject>
      </screenshot>
    </figure>

    <para>All actions can also be carried out from the Window Menu. To open this, click on the Window Menu button at the left-hand edge of the titlebar. Common actions can also be carried out with keyboard shortcuts: see <xref linkend="shortcuts-window"/> for a simple list of these. The following lists the actions you can carry out on a window, with the mouse or the keyboard:</para>

   <variablelist>
      <varlistentry>
        <term>Leihoa lekuz aldatu</term>
        <listitem>
            <para>Arrastatu titulu barra leihoa lekuz aldatzeko. Titulu-barraren edozein lekutan klik egin dezakezu, edozein ertzetako botoiak izan ezik, arrastatzeko ekintzari ekiteko. Leihoa pantailan zehar mugituko da, zuk sagua mugitu ahala. Ahalmen txikiagoko ordenagailuetan, leihoaren mugimendua leihoaren ertzaren eskema bat mugituz adieraziko da beharbada.</para>
            
            <para>Lekuz aldatu ere hauta dezakezu Leihoaren menuan, edo <keycombo><keycap>Alt</keycap><keycap>F7</keycap></keycombo> sakatu, eta orduan sagua mugitu edo teklatuko gezi-teklak sakatu leihoa lekuz aldatzeko.</para>
            
            <para><keycap>Alt</keycap> tekla sakatuta mantendu eta leihoaren edozein zati arrastatzea izango litzateke beste aukera bat.</para>            
            
            <para>Leihoa lekuz aldatzen duzunean, pantailaren zati batzuk mugimenduari eutsiko diote pixka bat. Leihoak mahaigainaren ertzetara, paneletara eta beste leiho batzuen ertzetara errazago eraman ahal izateko egin da hori.</para>
            
            <para>Leihoa lekuz aldatzean ere <keycap>Maius</keycap> sakatuta manten dezakezu, eta horrela mahaigainaren ertzen eta beste leihoen artean bakarrik mugituko da.</para>
            
           <tip><para><keycap>Blok zenb</keycap> tekla desaktibatuta badago, zenbakizko teklatuko geziak erabil ditzakezu, eta baita ere <keycap>7</keycap>, <keycap>9</keycap>, <keycap>1</keycap> eta <keycap>3</keycap> teklak diagonalki mugitzeko.</para></tip>            
        </listitem>
      </varlistentry>
      <varlistentry>
        <term>Leihoaren tamaina aldatzea</term>
        <listitem>
            <para>Arrastatu ertzetako bat leihoa zabaltzeko edo estutzeko alde horretan. Arrastatu ertz ba bi aldeak batera aldatzeko. <link linkend="mouse-pointers">Tamainaz aldatzeko erakuslea</link> agertzen da sagua leku egokian dagoenean arrastatzeko ekintzari ekiteko.</para>

            <para>Tamaina aldatzeko aukera ere hauta dezakezu Leihoaren menuan, edo <keycombo><keycap>Alt</keycap><keycap>F8</keycap></keycombo> sakatu. Tamainaz aldatzeko erakuslea agertzen da. Mugitu sagua tamainaz aldatu nahi duzun ertzaren noranzkoan, edo sakatu teklatuko gezi-tekletako bat. Erakuslea aldatu egiten da erakutsitako ertza seinalatzeko. Orduan sagua edo gezi-teklak erabil ditzakezu leihoaren ertz hori lekuz aldatzeko. Egin klik saguarekin edo sakatu <keycap>Sartu</keycap> aldaketa onartzeko. Sakatu <keycap>Ihes</keycap> tamainaz aldatzeko ekintza bertan behera uzteko eta leihoa jatorrizko tamainara eta formara itzultzeko.</para> 
        </listitem>
      </varlistentry>
      <varlistentry>
        <term>Leihoa ikonotzea</term>
        <listitem>
            <para>Egin klik titulu-barrako Minimizatu botoian, eskuinaldeko hiru botoietan ezkerrekoan. Orduan leihoa ikuspegitik kenduko da. Leihoa aurreko posiziora eta tamainara itzul daiteke pantailan <link linkend="gospanel-3">beheko ertzeko</link> <firstterm>leihoen zerrendatik</firstterm> edo goiko paneleko <firstterm>leiho-hautatzailetik</firstterm>.</para>
            
            <para>Ikonotzeko aukera ere hauta dezakezu Leihoaren menuan, edo <keycombo><keycap>Alt</keycap><keycap>F9</keycap></keycombo> sakatu.</para>  
            
            <tip>
            <para>Minimizatutako leihoa leiho-zerrendan eta leiho-hautatzailean erakusten da, tituluan [ ] duela.</para>
            </tip>
        </listitem>
      </varlistentry>
      <varlistentry>
        <term>Leihoa maximizatzea</term>
        <listitem>
            <para>Egin klik titulu-barrako Maximizatu botoian, eskuinaldeko hiru botoietan erdikoan. Orduan leihoa zabaldu egingo da, pantaila bete arte (panelak ikusgai geratzen dira).</para>
            <para>Leihoaren menutik ere maximiza dezakezu, edo <keycombo><keycap>Alt</keycap><keycap>F10</keycap></keycombo> sakatu, edo titulu-barrako edozein lekutan klik egin, ertzetako botoietan izan ezik.</para>

            <tip>
            <para>Nahiago baduzu, klik bikoitzeko ekintza eslei dezakezu leihoa <firstterm>biltzeko</firstterm>: ikusi <xref linkend="prefs-windows"/>.</para>
            </tip>            
        </listitem>
      </varlistentry>    
      <varlistentry>
        <term>Leihoa desmaximizatzea</term>
        <listitem>
            <para>Leihoa maximizatuta dagoenean, egin klik berriro Maximizatu botoian, pantailan zuen aurreko posiziora eta tamaina itzultzeko.</para>

            <para>Leihoaren menutik ere desmaximiza dezakezu, edo <keycombo><keycap>Alt</keycap><keycap>F5</keycap></keycombo> sakatu, edo titulu-barrako edozein lekutan klik egin, ertzetako botoietan izan ezik.</para>
        </listitem>
      </varlistentry>          
      <varlistentry>
        <term>Leihoa ixtea</term>
        <listitem>
            <para>Click the Close button, the rightmost of the group of three on the right. Closing the window may also close the application itself. The application will ask you to confirm closing a window that contains unsaved work.</para>
        </listitem>
      </varlistentry>                        
    </variablelist> 
       
    <remark>Beharbada laneko areako komandoak edo komando horien esteka bat ipiniko dira atal honetan</remark>

  </section>

    <section id="windows-focus">
      <title>Leiho bati fokua ematea</title>
      <!-- preserve id for backwards compatibility: 2.12 -->
      <anchor id="gosoverview-20"/>       
      <para>Aplikazio batekin lan egiteko, aplikazio horren leihoari <firstterm>fokua</firstterm> eman behar diozu. Leiho batek fokua duenean, leiho horren aplikazioari zuzentzen zaizkio ekintzak, hala nola saguaren klikak, testua idaztea edo teklatuko laster-teklak, esate baterako. Aldi bakoitzean leiho batek bakarrik izan dezake fokua. Fokua duen leihoa beste leihoen gainean agertuko da, eta beste ezerk ez du estaliko leihoaren zatirik. Beste leihoen aldean itxura desberdina ere izan dezake, aukeratutako <link linkend="prefs-theme"> gaiaren arabera</link>.</para>
      <para>Leiho bati fokua emateko moduak:</para>
      <itemizedlist>
        <listitem>
          <para>Saguarekin, egin klik leihoaren edozein lekutan, leihoa ikusgai badago.</para>
        </listitem>
        <listitem>
          <para>Beheko panelean, egin klik <application>Leiho-zerrendan </application> leihoa ordezkatzen duen <guibutton>leiho-zerrendaren botoian</guibutton>.</para>
        </listitem>        
        <listitem>
          <para>Goiko panelean, egin klik <guibutton>leiho-zerrendaren ikonoan</guibutton> eta hautatu zein leihotara aldatu nahi duzun zerrendatik. <guibutton>Leiho-zerrendaren ikonoa</guibutton> panelaren eskuinean dago, eta ikonoa bat dator uneko leihoaren <guibutton>Leihoaren menuaren botoiarekin</guibutton>.</para>
          <note><para>Zuk aukeratzen duzun leihoa beste laneko area batean badago, laneko area horretara aldatuko zara. Laneko areei buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="overview-workspaces"/>.</para></note>
          </listitem>    
        <listitem>
          <para>
          With the keyboard, hold the <keycap>Alt</keycap> key and press the <keycap>Tab</keycap> key. A pop-up window appears with a list of icons representing each window. While still holding <keycap>Alt</keycap>, press <keycap>Tab</keycap> to move the selection along the list: a black rectangle frames the selected icon and the position of the window it corresponds to is highlighted with a black border. When the window you want to see is selected, release the <keycap>Alt</keycap> key. Using <keycombo><keycap>Shift</keycap><keycap>Tab</keycap></keycombo> instead of just <keycap>Tab</keycap> cycles through the icons in reverse order.      
          </para>
          <note><para>Ekintza hori egiteko erabiltzen den laster-tekla pertsonaliza dezakezu <link linkend="prefs-keyboard-shortcuts">Laster-teklak hobespen-tresnarekin</link>.</para></note>
        </listitem>      
      </itemizedlist>
    </section>
  </section>
  <section id="overview-workspaces">
    <title>Laneko areak</title>

    <!-- Maintained for 2.8 compatibility -->
    <anchor id="gosoverview-39"/>

    <indexterm>
      <primary>laneko areak</primary>
      <secondary>ikuspegi orokorra</secondary>
    </indexterm>
    <para>Pantailan zein leiho agertzen diren kudeatzeko erabiltzen dira laneko areak. Laneko areak nolabaiteko pantaila birtualak direla esan daiteke, eta batetik bestera nahi duzunean pasa zaitezke. Laneko area bakoitzak mahaigain bera, panel berak eta menu berak dituzte. Hala ere, laneko area bakoitzean aplikazio desberdinak exekutatu eta leiho desberdinak ireki daitezke. Laneko area bakoitzeko aplikazioak hor mantenduko dira laneko area batetik bestera joaten zarenean.</para>

    <para>Lehenespenez, lau laneko area egoten dira erabilgarri. Batetik bestera joan zaitezke <application>Laneko arearen aldatzailea</application> miniaplikazioa baliatuz, <link linkend="bottom-panel">beheko paneleko</link> eskuinaldean. Laneko areen irudikapen bat erakusten du, lau laukizuzeneko errenkada bat, lehenespenez. Egin klik laukizuzen horietako batean, laneko area horretara joateko. <xref linkend="gosoverview-FIG-42"/>(e)n, <application>Laneko arearen aldatzaileak</application> lau laneko area ditu. Lehen hiru laneko areek irekitako leihoak dituzte. Azken laneko areak ez du unean irekitako leihorik. Unean aktibo dago laneko area nabarmenduta agertzen da.</para>
    
    <figure id="gosoverview-FIG-42">
      <title>Laneko arearen aldatzailean bistaratzen diren laneko areak</title>
      <screenshot>
        <mediaobject>
          <imageobject>
            <imagedata fileref="figures/workspace_switcher_applet.png" format="PNG"/>
          </imageobject>
          <textobject>
            <phrase>Laneko arearen aldatzailea. Testuinguruak azaltzen du irudia.</phrase>
          </textobject>
        </mediaobject>
      </screenshot>
    </figure>    
    
     <para>Laneko area bakoitzean irekitako hainbat aplikazio egon daitezke. Laneko areen kopurua pertsonaliza daiteke: ikusi <xref linkend="workspace-add"/>.</para>
     
     <tip><para>Laneko areek GNOME mahaigaina antolatzeko aukera ematen dizute hainbat aplikazio irekita dituzunean aldi berean. Laneko areak erabiltzeko modu bat da funtzio zehatz bat ematea laneko area bakoitzari: bat posta elektronikorako, bat weba arakatzeko, bat diseinu grafikora, etab. Nolanahi ere, bakoitzak bere hobespenak izaten ditu, eta ez daukazu zertan honela erabili beharrik laneko areak.</para></tip>
    
    <section id="gosoverview-41">
      <title>Laneko area batetik bestera aldatzea</title>
      <indexterm>
        <primary>laneko areak</primary>
        <secondary>aldatzea</secondary>
      </indexterm>
      <para>Laneko area batetik bestera aldatzeko, jarraitu urrats hauei:</para>
      <itemizedlist>
        <listitem>
          <para><application>Laneko arearen aldatzailea</application> miniaplikazioan, beheko panelean, egin klik lanerako erabili nahi duzun laneko arean.</para>
        </listitem>
        <listitem>
          <para>Mugitu saguaren erakuslea <application>Laneko arearen aldatzailea</application> miniaplikazioaren gainean, beheko panelean, eta korritu saguaren gurpila.</para>
        </listitem>        
        <listitem>
          <para>Sakatu <keycombo><keycap>Ktrl</keycap><keycap>Alt</keycap><keycap>eskuinera gezia</keycap></keycombo> uneko laneko arearen eskuineko laneko areara aldatzeko.</para>
        </listitem>
        <listitem>
          <para>Sakatu <keycombo><keycap>Ktrl</keycap><keycap>Alt</keycap><keycap>ezkerrera gezia</keycap></keycombo> uneko laneko arearen ezkerreko laneko areara aldatzeko.</para>
        </listitem>
      </itemizedlist>
      <note><para><application>Laneko arearen aldatzailea</application> miniaplikazioan laneko areak konfiguratutako moduaren arabera ibiltzen dira gezien laster-teklak. Panela aldatzen baduzu laneko areak bertikalki bistaratzeko horizontalki bistaratu beharrean, erabili <keycombo><keycap>Ktrl</keycap><keycap>Alt</keycap><keycap>gora gezia</keycap></keycombo> eta <keycombo><keycap>Ktrl</keycap><keycap>Alt</keycap><keycap>behera gezia</keycap></keycombo> laneko area batetik bestera joateko.</para></note>
    </section>
    <section id="workspace-add">
      <title>Laneko areak gehitzea</title>
      <!-- preserve id for backwards compatibility: 2.12 -->
      <anchor id="gosoverview-40"/>         
      <indexterm>
        <primary>laneko areak</primary>
        <secondary>kopurua zehaztea:</secondary>
      </indexterm>
      <para>GNOME mahaigainean laneko areak gehitzeko, egin klik eskuineko botoiarekin <application>Laneko arearen aldatzailea</application> miniaplikazioan, eta ondoren hautatu <guimenuitem>Hobespenak</guimenuitem>. <guilabel>Laneko arearen hobespenak</guilabel> elkarrizketa bistaratuko da. Erabili <guilabel>Laneko areen kopurua</guilabel> biratze-botoia zenbat laneko area behar dituzun zehazteko.</para>
    </section>
  </section>
  
  <section id="overview-applications">
    <title>Aplikazioak</title>
    <!-- preserve id for backwards compatibility: 2.12 -->
    <anchor id="gosoverview-54"/>       
    <indexterm>
      <primary>aplikazioak</primary>
      <secondary>ikuspegi orokorra</secondary>
    </indexterm>
   
    <para><firstterm>Aplikazio</firstterm> bat ordenagailuko programa bat da, ataza jakin bat egiteko aukera ematen duena. Aplikazioak erabil ditzakezu testu-dokumentuak sortzeko, gutunak edo txostenak adibidez, edo kalkulu-orriekin lan egiteko, edo zure gogoko musika entzuteko, edo Interneten nabigatzeko, edo irudiak eta bideoak sortzeko, editatzeko edo ikusteko, besteak beste. Ataza horietako bakoitzerako aplikazio desberdin bat erabiliko zenuke normalean.</para>
    
    <para>Aplikazio bat abiarazteko, ireki <guimenu>Aplikazioak</guimenu> menua eta aukeratu nahi duzun programa azpimenuetatik. Informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="applications-menu"/>.</para>
       
    <para>GNOMEren aplikazioetan hauek aurkituko dituzu:</para>
    
    <itemizedlist>
      <listitem><para><ulink type="help" url="ghelp:gedit"><application>Gedit testu-editorea</application></ulink> formaturik gabeko testu soilak irakurtzeko, sortzeko edo aldatzeko erabil dezakezu.</para></listitem>
      <listitem><para><ulink type="help" url="ghelp:gnome-dictionary"><application>Hiztegia</application></ulink> hitzen definizioak bilatzeko erabil dezakezu.</para></listitem>
      <listitem><para><ulink type="help" url="ghelp:eog"><application>Irudi-ikustailea</application></ulink> banakako irudi-fitxategiak nahiz irudi-bilduma handiak ikusteko erabil dezakezu.</para></listitem>
      <listitem><para><ulink type="help" url="ghelp:gcalctool"><application>Kalkulagailua</application></ulink> oinarrizko kalkuluak, finantzarioak nahiz zientifikoak egiteko erabil dezakezu.</para></listitem>
      <listitem><para><ulink type="help" url="ghelp:gucharmap"><application>Character Map</application></ulink> lets you choose letters and symbols from the <firstterm>Unicode</firstterm> character set and paste them into any application. If you are writing in several languages, not all of the characters you need will be on your keyboard.</para></listitem>
      <listitem><para><link linkend="nautilus"><application>Nautilus File Manager</application></link> displays your folders and their contents. Use this to copy, move and classify your files, and to access CDs, USB flash drives, and any other removable media. When you choose an item from the <link linkend="places-menu"><guimenu>Places</guimenu> menu</link>, a <application>Nautilus File Manager</application> window opens showing that location.</para></listitem>
      <listitem><para><ulink type="help" url="ghelp:gnome-terminal"><application>Terminala</application></ulink> sistemaren komando-lerroan sartzeko erabil dezakezu.</para></listitem>
    </itemizedlist>

    <para>Further standard GNOME applications include games, music and video players, a web browser, software accessibility tools, and utilities to manage your system. Your distributor or vendor may have added other applications, such as a word processor and a graphics editor. They may also provide you with a way to install further applications.</para>
    
    <para>GNOME aplikazio guztiek eginbide asko dituzten berdinak, eta horrek asko errazten du GNOME aplikazioekin lan egiteko modua. Atal honetako gainerako zatian eginbide horietako batzuk azaltzen dira.</para>

    <section id="overview-lookandfeel">
      <title>Eginbide komunak</title>
    
      <para>The applications that are provided with the GNOME Desktop
  share many common features, such as similar open and save dialogs and similar-looking icons. This is because they have all been developed using the GNOME development platform. An application developed using this platform is called a <firstterm>GNOME-compliant application</firstterm>. For example, <application>Nautilus</application> and the <application>gedit</application> text editor are GNOME-compliant applications.</para>
      <para>GNOMErekin bateragarriak diren aplikazioen ezaugarri batzuk hauek dira:</para>
      <itemizedlist>
        <listitem>
          <para>Itxura eta izaera iraunkorra</para>
          <para>GNOME-compliant applications have a consistent look-and-feel. You can use the <link linkend="prefs-theme"><application>Appearance</application> preference tool</link> to change the look-and-feel of your GNOME-compliant applications.</para>
        </listitem>
        <listitem>
          <para>Menu-barrak, tresna-barrak eta egoera-barrak</para>
          <para>Most GNOME-compliant applications have a menubar, a toolbar, and a statusbar.
  The menubars usually have a similar structure; for example, the <guimenu>Help</guimenu> menu always
  contains an <guimenuitem>About</guimenuitem> menu item.</para>
          <para>A <firstterm>toolbar</firstterm> is a bar that appears under the menubar.
  A toolbar contains buttons for the most commonly-used commands. A <firstterm>statusbar</firstterm> is a bar at the bottom of a window that provides information about the current state of what you are viewing in the window. Applications might also contains other bars. For example, <application>Nautilus</application> contains a location bar.</para>
        </listitem>
        <listitem>
          <para>Laster-tekla lehenetsiak</para>
          <para>GNOME-compliant applications use the same shortcut keys to perform the
  same actions. See <xref linkend="keyboard-skills"/> for a list of common shortcut keys.</para>
        </listitem>
        <listitem>
          <para>Arrastatu eta jaregin</para>
          <para>When you drag-and-drop something into a GNOME-compliant application, 
          it will recognize the format of the items that you dragged and will handle 
          them in an appropriate manner. For example, when you drag a HTML file
  from a <application>Nautilus</application> window to a web browser, the file
  is displayed in HTML format in the browser. However, when you drag the HTML
  file to a text editor, the file is displayed in plain text format in the text
  editor. </para>
        </listitem>
      </itemizedlist>
    </section>
    <section id="overview-files">
      <title>Fitxategiekin lan egitea</title>
      <para>The work you do with an application is stored in <firstterm>files</firstterm>. These may be on your computer's hard drive, or on a removable device such as a USB flash drive. You <firstterm>open</firstterm>  a file to examine it or work on it, and you <firstterm>save</firstterm> a file to store your work. When you are done working with a file, you <firstterm>close</firstterm> it.</para>
      <para>GNOME aplikazio guztiek elkarrizketa berak erabiltzen dituzte fitxategiak irekitzeko eta ixteko, interfaze berdina eskainiz. Ondorengo ataletan irekitzeko eta gordetzeko elkarrizketaren xehetasunak aurkituko dituzu.</para>
    </section>
    <section id="filechooser-open">
      <title>Irekitzeko fitxategi bat aukeratzea</title>
      <para><guilabel>Ireki fitxategia</guilabel> elkarrizketarekin fitxategi bat aukeratu dezakezu aplikazio batean irekitzeko.</para>
      <para>Elkarrizketako eskuinaldeko zerrendan, uneko kokalekuko fitxategiak eta karpetak ikusiko dituzu. Sagua edo teklatuko gezi-teklak erabil ditzakezu fitxategi bat hautatzeko.</para>
      <para>Behin zerrendako fitxategi bat hautatutakoan, egin ekintza hauetako bat irekitzeko:</para>
      <itemizedlist>
        <listitem><para>Hautatu <guibutton>Ireki</guibutton>.</para></listitem>
        <listitem><para>Sakatu <keycap>Sartu</keycap>.</para></listitem>
        <listitem><para>Sakatu <keycap>Zuriune-barra</keycap>.</para></listitem>        
        <listitem><para>Egin klik bikoitza fitxategian.</para></listitem>
      </itemizedlist>      
      <para>Karpeta edo kokaleku bat irekitzen baduzu fitxategi bat ireki beharrean, <guilabel>Ireki fitxategia</guilabel> elkarrizketa eguneratu egingo da, karpeta edo kokaleku horretako edukia erakusteko.</para>
      
      <para>Eskuineko panelean erakusten den kokalekua aldatzeko, egin ekintza hauetako bat:</para>
      <itemizedlist>
	      <listitem><para>Ireki kokaleku horretan zerrendatutako karpeta bat.</para></listitem>
	      <listitem><para>Open an item in the left-hand pane. This pane lists places such as your Documents folder, your Home Folder, media such as CDs and flash drives, places on your network, and your <link linkend="nautilus-bookmarks">bookmarks</link>.</para></listitem>
	      <listitem><para>Egin klik fitxategi-zerrendaren panelaren goiko bide-barrako botoietako batean. Horrela, uneko kokalekuak dituen karpeten hierarkia ikusiko duzu. Erabili botoi-barraren edozein aldeetako botoiak, karpeten zerrenda luzeegia bada sartzeko.</para></listitem>
      </itemizedlist>
      
      <para><guilabel>Ireki fitxategia</guilabel> elkarrizketaren behealdean aukera gehiago ager daitezke, uneko aplikazioaren aukera espezifikoak, hain zuzen.</para>
              
      <section id="filechooser-open-filter">
        <title>Fitxategi-zerrenda iragaztea</title>
        <para>You can restrict the file list to show only files of certain types. To do this, choose a file type from the drop-down list beneath the file list pane. The list of file types depends on the application you are currently using. For example, a graphics application will list different image file formats, and a text editor will list different types of text file.</para>
      </section>
      
      <section id="filechooser-open-find">
        <title>Bilatu idatzi ahala</title>
          <para>Ireki nahi duzun fitxategiaren izena baldin badakizu, hasi idazten: fitxategi-zerrendak salto egingo du, idatzitako karaktereekin bat datorren izena daukaten fitxategiak erakusteko. Orduan gezi-teklek fitxategi horietatik bakarrik hautatuko dute. Zuk idatzitako karaktereak fitxategi-zerrendaren behealdeko laster-leiho batean agertzen dira.</para>
          <para>‘Bilatu idatzi ahala’ izeneko funtzioa bertan behera uzteko, sakatu <keycap>Ihes</keycap>.</para>    
      </section>
      
      <section id="filechooser-open-folder">
        <title>Karpeta bat aukeratzea</title> 
        <para>Batzuetan beharbada karpeta bat aukeratu nahiko duzu lanerako, fitxategi bat ireki beharrean. Adibidez, <ulink type="help" url="ghelp:file-roller"><application>Artxibo-kudeatzailea</application></ulink> erabiltzen baduzu fitxategiak erauzteko artxibo batetik, karpeta bat hautatu behar duzu fitxategiak bertan kokatzeko. Kasu horretan, uneko kokalekuko fitxategiak lausotu egiten dira, eta <guibutton>Ireki</guibutton> sakatzean karpeta bat hautatutako dagoenean, karpeta hori hautatuko da.</para>
      </section>      
           
      <section id="filechooser-open-location">
        <title>Ireki kokalekua</title>
        <para>You can type a full or relative path to the file you want to open. Press <keycombo><keycap>Ctrl</keycap><keycap>L</keycap></keycombo> or click the button at the top left of the window to show (or hide) the <guilabel>Location</guilabel> field. Alternatively, begin typing a full path starting with <filename>/</filename> to show the <guilabel>Location</guilabel> field.</para>
        <para>Idatzi bide-izen bat uneko kokalekutik, edo bide-izen absolutu bat <filename>/</filename> edo <filename>~/</filename> karaktereekin hasita. <guilabel>Kokalekua</guilabel> eremuak eginbide hauek ditu bide-izen osoak idaztea errazteko:</para>
        <itemizedlist>
	        <listitem><para>Fitxategi- eta karpeta-izen posibleen goitibeherako zerrenda bat bistaratzen da idazten hasi ahala. Erabili <keycap>behera gezia</keycap> eta <keycap>gora gezia</keycap> eta <keycap>Sartu</keycap> tekla zerrendatik aukeratzeko.</para></listitem>
	        <listitem><para>Idatzitako izen zatiak fitxategi edo karpeta bat bakarrik identifikatzen badu, izena automatikoki osatuko da. Sakatu <keycap>Tab</keycap> iradokitako testua onartzeko. Adibidez, "Do" idazten baduzu eta karpetan "Do" karaktereekin hasten den dokumentu bakarra <filename>Dokumentuak</filename> bada, izen osoa agertuko da eremuan.</para></listitem>
        </itemizedlist>
      </section>
      
      <section id="filechooser-open-remote">
        <title>Urruneko kokalekuak irekitzea</title>
        <para>You can open files in remote locations by choosing the location from the left panel, or by typing a path to a remote location into the <guilabel>Location</guilabel> field.</para>
        <para>Pasahitza behar bada urruneko kokaleku horretan sartzeko, eskatu egingo zaizu irekitzean.</para>
      </section> 
                   
      <section id="filechooser-open-bookmarks">
        <title>Laster-markak gehitzea eta kentzea</title>
        <para>Uneko kokalekua gehitzeko laster-marken zerrendan, sakatu <guibutton>Gehitu</guibutton>, edo egin klik eskuineko botoiarekin fitxategi-zerrendako karpeta batean eta hautatu <guimenuitem>Gehitu laster-markei</guimenuitem>. Uneko kokalekuan dagoen edozein karpeta gehi dezakezu laster-marken zerrendara arrastatuz.</para>
        <para>Laster-marka bat zerrendatik kentzeko, hautatu laster-marka hori eta sakatu <guibutton>Kendu</guibutton>.</para>
        <note><para>Laster-marken zerrendan egiten dituzun aldaketek eragina dute <guimenu>Lekuak</guimenu> menuan ere. Informazio gehiago nahi izanez gero laster-markei buruz, ikusi <xref linkend="nautilus-bookmarks"/>.</para></note>
      </section>      
      <section id="filechooser-open-hidden">
        <title>Ezkutuko fitxategiak erakustea</title>
          <para>Fitxategi-zerrendako ezkutuko fitxategiak erakusteko, egin klik eskuineko botoiarekin zerrenda-fitxategian eta hautatu <guimenuitem>Erakutsi ezkutuko fitxategiak</guimenuitem>. Ezkutuko fitxategiei buruzko informazio gehiago nahi izanez gero, ikusi <xref linkend="nautilus-managing-hidden-files"/>.</para>
      </section>
    </section>
    <section id="filechooser-save">
      <title>Fitxategiak gordetzea</title>
        <para>The first time you save your work in an application, the <guilabel>Save As</guilabel> dialog will ask you for a location and name for the new file. When you save the file on subsequent occasions it will be updated immediately and you will not be asked to re-enter a location or name for the file. To save to a new file, choose <menuchoice><guimenu>File</guimenu><guimenuitem>Save As</guimenuitem></menuchoice>.</para>
        <para>Fitxategi-izen bat sartu eta gordetzeko kokaleku bat hauta dezakezu laster-marken eta gehien erabiltzen diren kokalekuen goitibeherako zerrendan.</para>
                          
        <section id="filechooser-save-expanded">
          <title>Beste leku batean gordetzea</title>
          <para>Goitibeherako zerrendan agertzen ez den beste kokaleku batean gordetzeko fitxategia, egin klik <guilabel>Arakatu beste karpeta batzuk</guilabel> hedapen-etiketan. <guilabel>Ireki fitxategia</guilabel> elkarrizketako fitxategi-arakatzailearen antzeko bistaratuko da.</para>
          <tip><para>Hedatutako <guilabel>Gorde fitxategia</guilabel> elkarrizketak <link linkend="filechooser-open"><guilabel>Ireki fitxategia</guilabel> elkarrizketaren </link> eginbide berdinak dauzka, hau da, iragazketa, bilatu idatzi ahala eta laster-markak gehitzea eta kentzea.</para></tip>
        </section>   
        
        <section id="filechooser-save-overwrite">
          <title>Lehendik dagoen fitxategia ordeztea</title>
          <para>Lehendik dagoen fitxategi baten izena idazten baduzu, lehendik dagoen fitxategia uneko lanarekin ordeztu nahi duzun galdetuko zaizu. Ordeztu nahi duzun fitxategia arakatzailean hautatuz ere egin dezakezu.</para>
        </section>         
               
        <section id="filechooser-save-path">
          <title>Bide-izena idaztea</title>
          <para>Fitxategi bat gordetzeko bide-izen bat zehaztu nahi baduzu, idatzi <guilabel>Izena</guilabel> eremuan. Fitxategi- eta karpeta-izen posibleen goitibeherako zerrenda bat bistaratzen da idazten hasi ahala. Erabili <keycap>behera gezia</keycap> eta <keycap>gora gezia</keycap> eta <keycap>Sartu</keycap> tekla zerrendatik aukeratzeko. Fitxategi edo karpeta bat bakarrik badator bat zuk idatzitako izen zatiarekin, sakatu <keycap>Tab</keycap> izena osatzeko.</para>       
        </section>
        
        <section id="filechooser-save-newfolder">
          <title>Creating a New Folder</title>
          <para>If you would like to create a new folder to save your file in, press the <guibutton>Create Folder</guibutton> button. Type a name for the new folder and press <keycap>Return</keycap>. You can then choose to save your file in the new folder, as you would with any other folder.</para>
        </section>
    </section>
  </section>
</chapter>
